Diş Eti Kanaması Neden Olur?

Diş fırçalarken, diş etinizde birkaç damla kan görmek insanı tedirgin eder. Hele bu durum her diş fırçalamada tekrarlıyorsa akla hemen şu soru gelir: “Diş etlerimde ciddi bir sorun mu var?”

Çoğu zaman endişelenecek bir durum yoktur. Fakat diş eti kanamasını da “Benim diş etlerim hassas” diyerek geçiştirmek doğru değildir.

Sağlıklı bir diş eti, günlük fırçalama sırasında düzenli olarak kanamaz. Diş eti kanaması genellikle dokuda başlayan bir inflamasyonun ilk görülebilir işaretlerinden biridir. Gingivitin en tipik bulguları arasında kızarıklık, şişlik ve kolay kanama bulunur.

Üstelik sebep her zaman sadece diş taşı değildir.

Bazen geceleri farkında olmadan ağızdan nefes almanız, kullandığınız bir tansiyon ilacı, reflü veya birkaç aydır taşıdığınız yoğun stres diş etlerindeki dengeyi düşündüğünüzden daha fazla etkileyebilir.

Gingivit, erken dönemde kontrol altına alınabilen bir diş eti hastalığıdır. American Academy of Periodontology tarafından da periodontal hastalığın erken evrelerinden biri olarak ele alınmaktadır.

Diş Eti Kanamasının En Büyük Nedeni

En sık karşılaştığımız neden plak kaynaklı gingivit, yani başlangıç aşamasındaki diş eti iltihabıdır.

Dişlerin özellikle diş etiyle birleştiği bölgede bakteri plağı birikir. Vücut bu bakterilere karşı bir bağışıklık yanıtı oluşturur.

Diş eti dokusundaki küçük damarlar genişler. Doku ödemli ve hassas hâle gelir. Daha önce sorun yaratmayan bir diş fırçası teması bile kanamaya neden olabilir.

Bu nedenle kan gördüğünüzde ilk düşünülmesi gereken şey çoğu zaman şudur:

“Diş fırçam çok sert mi?” değil, “Bu bölgede inflamasyon neden başladı?”

Gingivit erken dönemde profesyonel tedavi ve doğru ağız bakımıyla geri döndürülebilir. Tedavi edilmeden ilerlediğinde ise tablo periodontitis seviyesine ulaşabilir ve dişi destekleyen dokular etkilenebilir.

Diş Fırçalarken Diş Eti Kanaması Normal mi?

Hayır. Sık tekrarlayan kanama normal kabul edilmemelidir.

Yeni diş ipi kullanmaya başlayan veya uzun süredir temizlenmeyen ara yüzleri temizlemeye başlayan bir kişide hassas bölgeler ilk günlerde daha kolay kanayabilir. Burada asıl hata, kanı görünce temizliği tamamen bırakmaktır.

Çünkü inflamasyonun bulunduğu bölge temizlenmedikçe bakteriyel plak yerinde kalmaya devam eder.

Kanama sürekli tekrarlıyorsa, diş etlerinde şişlik varsa veya beraberinde ağız kokusu bulunuyorsa diş hekimi değerlendirmesi gerekir. Kanayan, ağrılı veya şiş diş etleri profesyonel değerlendirme gerektiren belirtiler arasındadır.

Sabahları Diş Eti Kanaması Neden Olur?

Bazı hastalar çok belirgin bir ayrıntı verir:

“Gün içinde sorun yaşamıyorum ama sabah dişimi fırçalarken kanıyor.”

Bu cümleyi duyduğumda yalnızca diş taşına bakmak yeterli değildir.

Hastaya şu soruları da sormak gerekir:

Burun tıkanıklığınız var mı? Horluyor musunuz? Sabah ağzınız kupkuru mu uyanıyorsunuz? Yastığınızda salya izi oluyor mu? Sabah boğazınız kuruyor mu?

Çünkü gece ağız solunumu, diş etleri açısından oldukça gözden kaçan bir faktördür.

Normal şartlarda tükürük ağız dokularını sürekli nemlendirir. Mekanik temizlik sağlar ve ağız ortamının korunmasına katkıda bulunur.

Ağız açık şekilde saatlerce nefes aldığınızda ise ağız içerisinden su kaybı artar. Özellikle ön dişlerin çevresindeki diş eti dokusu uzun süre kuru hava akımına maruz kalabilir.

Ağız solunumu ile gingival inflamasyon ve kanama arasında ilişki gösteren çalışmalar vardır. Ağız solunumu yapan bireylerde daha fazla gingival kanama ve diş eti değişikliği bildirilmiştir. Bununla birlikte bu ilişki, tek başına ağız solunumunun her hastada diş eti hastalığı oluşturduğu anlamına gelmez.

Ağız Kuruluğu Neden Diş Etini Daha Savunmasız Bırakır?

Tükürüğü sadece “ağzı ıslatan su” gibi düşünmeyin.

Tükürük; ağız pH’sının dengelenmesine, dokuların nemli kalmasına ve ağız içindeki mikrobiyal ekosistemin korunmasına yardımcı olur.

Ağız kuruluğu arttığında bu koruyucu ortam değişir. Kuru ağız ile periodontal problemlerin daha sık görülmesi arasında ilişki bildirilmiştir.

Klinik açıdan dikkat çekici olan ise kanamanın bazı hastalarda özellikle üst ön dişlerin çevresinde belirginleşmesidir.

Burun tıkanıklığı giderilmeden yalnızca daha güçlü gargara kullanmak bu hastalarda gerçek problemi çözmeyebilir.

Burada gerekirse kulak burun boğaz muayenesi de düşünülmelidir. Özellikle sürekli burun tıkanıklığı, yoğun horlama veya uyku sırasında solunum problemi şüphesi varsa konu sadece diş eti değildir.

Uyku solunum bozuklukları ile periodontal hastalıklar arasında ilişki bildirilmiş olsa da mevcut çalışmalar doğrudan neden-sonuç ilişkisini kesinleştirmiş değildir.

Gece ağzınız açık uyuyorsanız, sabah kanayan diş etlerini yalnızca diş fırçasına bağlamayın.

Diş eti kanamanız sık tekrarlıyorsa veya şişlik, hassasiyet ve ağız kokusu gibi belirtiler eşlik ediyorsa değerlendirme için bizimle iletişime geçebilirsiniz.

Tansiyon İlaçları Diş Eti Kanamasına Neden Olabilir mi?

Burada önemli bir ayrım yapmak gerekiyor.

Her tansiyon ilacı diş etini büyütmez.

Fakat hipertansiyon tedavisinde kullanılan bazı kalsiyum kanal blokerleri, özellikle nifedipin ve daha seyrek olarak amlodipin gibi ilaçlar, bazı hastalarda ilaç kaynaklı diş eti büyümesine neden olabilir.

İşin ilginç tarafı, hasta başlangıçta bunu fark etmeyebilir.

Diş etleri bir gecede dramatik biçimde büyümez. İlk değişiklikler dişlerin arasındaki papil bölgelerinde daha dolgun ve kalın bir görünüm şeklinde başlayabilir.

Zamanla genişleyen doku, diş ile diş eti arasında bakterilerin tutunabileceği yeni alanlar oluşturabilir.

Plak kontrolü zorlaşır.

İnflamasyon artar.

Ardından hastanın şikâyeti çoğu zaman şu olur:

“Dişlerimi fırçalıyorum ama diş etlerim sürekli kanıyor ve şiş görünüyor.”

Kalsiyum kanal blokerlerine bağlı gingival büyümede periodontal durum, ağız hijyeni ve bireysel yatkınlık gibi faktörlerin tabloyu etkileyebildiği biliniyor.

Tansiyon İlacını Bırakmak Gerekir mi?

Hayır. Doktorunuza danışmadan tansiyon ilacınızı kesinlikle bırakmayın veya değiştirmeyin.

Öncelikle diş eti dokusu ve periodontal cepler değerlendirilir.

Profesyonel diş temizliği yapılır. Plak kontrolü düzenlenir. Gerekli vakalarda hastayı takip eden hekimle iletişime geçilerek ilaç seçenekleri değerlendirilir.

Bazı olgularda yalnızca periodontal tedavi ve sıkı takip bile diş eti büyümesinde belirgin iyileşme sağlayabilir.

Burada tedavi edilen şey yalnızca kanama değildir.

Kanamayı hazırlayan plak tutucu ortam ortadan kaldırılmaya çalışılır.

Reflü Diş Eti Kanaması Yapar mı?

Reflü ile ilgili internette iki uç görüş görmek mümkün.

Bir tarafta “reflünün diş etleriyle hiçbir ilgisi yok” deniyor.

Diğer tarafta ise neredeyse bütün ağız problemleri mide asidine bağlanıyor.

İkisi de fazla basitleştirici.

Gastroözofageal reflü hastalığı doğrudan ve tek başına diş eti kanamasının kanıtlanmış nedeni değildir.

Fakat reflü ağız ortamını etkileyebilir.

Mide içeriğinin ağıza ulaşması ağız içerisindeki asidik yükü değiştirebilir. Uzun süreli reflünün en iyi bilinen dental etkilerinden biri diş minesinde erozyondur.

Daha yeni araştırmalar ise reflüsü bulunan kişilerde tükürük mikrobiyomu, yani ağızda yaşayan mikroorganizmaların dağılımı üzerinde farklılıklar bulunabileceğini gösteriyor.

Bu ayrıntı önemli.

Çünkü periodontal sağlık yalnızca “ağızda bakteri var mı?” sorusuyla açıklanamaz.

Hepimizin ağzında yüzlerce farklı mikroorganizma yaşar. Asıl mesele, bu mikroorganizmalar ile bağışıklık sistemi arasındaki dengenin korunmasıdır.

Buna ağız florası veya daha doğru ifadeyle oral mikrobiyom dengesi diyebiliriz.

Reflü, ağız kuruluğu, plak birikimi ve yetersiz ara yüz temizliği aynı hastada birleştiğinde diş eti inflamasyonunu yönetmek daha zor hâle gelebilir.

Bu nedenle reflüsü olan bir hastada kanama gördüğümüzde “kanamanın sebebi reflü” demektense şu soruyu sorarız:

“Reflü, zaten hassaslaşmış ağız ekosistemini olumsuz etkileyen faktörlerden biri olabilir mi?”

Çoğu zaman daha doğru klinik yaklaşım budur.

Stres Diş Eti Kanaması Yapar mı?

“Son birkaç aydır çok stresliyim, bunun diş etlerimle ilgisi olabilir mi?”

Olabilir.

Ama burada da “Her şey stresten” demek bilimsel değildir.

Psikolojik stres ile periodontitis arasında ilişki gösteren çok sayıda çalışma bulunuyor. Sistematik incelemelerde periodontal hastalığı bulunan bireylerde stres ve kortizol düzeyleriyle periodontal durum arasında bağlantı bildirilmiştir.

Kortizol, stres yanıtının önemli hormonlarından biridir.

Uzun süre yüksek stres altında kalındığında bağışıklık ve inflamatuvar yanıtın düzenlenmesi değişebilir. Periodontal dokuların bakteriyel yüke verdiği cevap da bu sistemin bir parçasıdır.

Fakat stresin etkisi yalnızca hormonlarla sınırlı değildir.

Yoğun stres yaşayan bir insan:

• Daha düzensiz beslenebilir.
• Gece dişlerini sıkabilir.
• Uyku kalitesi bozulabilir.
• Sigara tüketimini artırabilir.
• Ağız bakımını aceleye getirebilir.
• Ara yüz temizliğini bırakabilir.

Bütün bunlar aynı anda gerçekleştiğinde diş eti inflamasyonu için oldukça elverişli bir ortam oluşur.

Araştırmalarda psikolojik stresin daha fazla plak ve gingivit ile ilişkili olabildiği de gösterilmiştir.

Diş Sıkmak Doğrudan Diş Eti Kanaması Yapar mı?

Tek başına diş eti kanamasının ana nedeni olarak görmek doğru değildir.

Diş sıkma ve gıcırdatma daha çok dişlerde aşınma, hassasiyet, çatlaklar, kas ağrıları ve çene eklemi yakınmalarıyla karşımıza çıkar.

Ancak yoğun mekanik yük, mevcut periodontal problemlerin bulunduğu bir ağızda klinik tabloyu karmaşıklaştırabilir.

Örneğin 30’lu yaşlarında bir hastada yoğun sabah kanaması olduğunu düşünelim. Hasta dişlerini günde üç kez fırçalıyor.

İlk bakışta “bakımı çok iyi” diyebilirsiniz.

Fakat muayenede diş eti kenarında plak, fırçaya bağlı yüzeysel travma, belirgin diş sıkma izleri ve yoğun iş stresi birlikte görülüyor.

Bu tabloda tek bir suçlu aramak hata olur.

Fazla fırçalamak, doğru fırçalamak anlamına gelmez.

Bazen tedavinin en önemli kısmı hastaya daha fazla temizlik yaptırmak değil, mevcut bakım alışkanlığını daha kontrollü hâle getirmektir.

Diş Taşı Varsa Diş Eti Neden Bu Kadar Kolay Kanar?

Diş taşı, üzerinde yeni bakteriyel plağın tutunmasını kolaylaştıran sert bir yüzey oluşturur.

Özellikle alt ön dişlerin iç tarafında ve üst azı dişlerinin yanak tarafında yoğunlaşabilir.

Bir noktadan sonra diş fırçasıyla uzaklaştırılması mümkün değildir.

Bu durumda profesyonel diş taşı temizliği gerekir.

Ancak burada sık yapılan bir hata var:

“Taşı temizlettim, artık diş etim tamamen sağlıklı” düşüncesi.

Diş taşı temizliği başlangıçtır.

Eğer ara yüzlerde plak kalmaya devam ediyorsa inflamasyon tekrar oluşabilir.

Bu nedenle periodontal tedavinin başarısı yalnızca koltukta yapılan temizliğe değil, evde sürdürülen plak kontrolüne de bağlıdır. Profesyonel temizlik ve düzenli ağız bakımı gingivit tedavisinin temel parçalarıdır.

Gingivit ile Periodontitis Arasındaki Fark Nedir?

Bu iki kavram sık karıştırılıyor.

Gingivit, inflamasyonun ağırlıklı olarak diş eti dokusuyla sınırlı olduğu erken dönem tablodur.

• Diş etleri kızarabilir.
• Şişebilir.
• Fırçalarken veya diş ipi kullanırken kanayabilir.

Bu aşamada doğru tedaviyle sağlıklı dokuya dönüş mümkündür.

Periodontitis ise dişi çevreleyen destek dokuların etkilenmeye başladığı daha ileri bir periodontal hastalıktır.

Diş eti çekilmesi, periodontal cep oluşumu, kemik kaybı ve ilerleyen dönemlerde dişlerde sallanma görülebilir.

İşin zor tarafı şudur:

Periodontitis her zaman ağrı yapmaz.

Bu nedenle “Dişim ağrımıyor, demek ki sorun yok” düşüncesi güvenilir değildir.

Diş Eti Kanamasının Daha Az Düşünülen Diğer Nedenleri Nelerdir?

Diş eti kanamasını değerlendirirken yalnızca ağız içini değil, kişinin genel sağlık durumunu da düşünmek gerekir.

Hamilelikte Diş Eti Neden Daha Kolay Kanar?

Hamilelik dönemindeki hormonal değişimler diş etlerinin plak karşısındaki inflamatuvar yanıtını etkileyebilir.

Bu nedenle bazı kadınlarda gebelik döneminde diş eti kızarıklığı, şişlik ve kanama daha belirgin hâle gelebilir.

Burada “Hamileyim, kanaması normal” yaklaşımı doğru değildir.

Diş eti yine değerlendirilmelidir.

Kan Sulandırıcı İlaçlar Kanamayı Artırabilir mi?

Antikoagülan veya antiplatelet tedavi kullanan kişilerde mevcut bir kanama daha belirgin veya uzun süren hâle gelebilir.

Fakat burada kritik nokta şudur:

Kan sulandırıcı kullanıyor olmak, ilacı kendi kendinize bırakmanız gerektiği anlamına gelmez.

Diş hekiminize kullandığınız bütün ilaçları ve dozlarını bildirin. Diş hekimi muayenesinde genel sağlık durumunun ve kullanılan ilaçların sorgulanması zaten değerlendirme sürecinin önemli bir parçasıdır.

Diş Eti Kanaması Nasıl Geçer?

İlk adım, kanamayı bastırmaya çalışmak değil kanamanın kaynağını bulmaktır.

Evde yapılabilecek temel uygulamalar aslında oldukça basit:

Dişlerinizi günde iki kez etkili şekilde fırçalayın.

Diş aralarını her gün diş ipi veya uygun ara yüz fırçasıyla temizleyin.

Diş eti kenarını tamamen atlamayın.

Kanıyor diye o bölgeyi temizlemeyi bırakmayın.

Aşırı baskı uygulamayın.

Diş taşınız varsa profesyonel temizlik yaptırın.

Bunlar standart kısmı.

Asıl farkı yaratan şey ise kanamanın ne zaman ve nerede oluştuğunu gözlemlemektir.

Diş Eti Kanaması Ne Zaman Ciddiye Alınmalı?

Tek seferlik hafif kanama ile sürekli tekrarlayan kanamayı aynı şekilde değerlendirmemek gerekir.

Özellikle şu durumlarda diş hekimi muayenesini ertelemeyin:

• Her fırçalamada tekrarlayan diş eti kanaması
• Şiş, kızarık veya ağrılı diş etleri
• Sürekli ağız kokusu veya kötü tat
• Diş eti çekilmesi
• Dişlerde sallanma
• Diş eti çevresinden iltihap gelmesi
• Belirgin ve giderek artan diş eti büyümesi
• Ağız içinde uzun süre iyileşmeyen yara veya kırmızı alanlar

Kanayan ve şiş diş etleri ile dişlerde hareketlilik periodontal hastalık açısından değerlendirilmesi gereken belirtilerdir.

Bunun yanında diş eti kanamasına nedensiz morarma, sık burun kanaması, belirgin halsizlik veya vücudun başka bölgelerinde olağan dışı kanama eşlik ediyorsa yalnızca dental nedenler düşünülmemelidir. Tıbbi değerlendirme de gerekebilir.

Kontrol edilemeyen veya yoğun kanamada acil sağlık değerlendirmesi gerekir.

Diş Eti Kanaması Hakkında Sık Sorulan Sorular

Diş eti kanaması hangi vitamin eksikliğinden olur?

Bazı beslenme bozuklukları ve özellikle ciddi vitamin eksiklikleri ağız dokularını etkileyebilir.

Fakat günlük klinik pratikte tekrarlayan diş eti kanamasının çok daha sık nedeni plak kaynaklı gingivit ve periodontal inflamasyondur.

Bu nedenle yalnızca kanama var diye rastgele vitamin takviyesi başlamak doğru değildir.

Önce ağız içi muayene yapılmalıdır.

Diş eti kanaması ağız kokusu yapar mı?

Kanamanın kendisinden çok, kanamaya neden olan bakteriyel plak ve gingival inflamasyon ağız kokusuyla birlikte görülebilir.

Özellikle diş eti kanaması, kötü tat ve devamlı ağız kokusu aynı anda bulunuyorsa periodontal değerlendirme anlamlıdır. Ağız kokusu, kanama ve şişlik diş eti hastalıklarında birlikte görülebilen belirtilerdir.

Diş taşı temizliğinden sonra diş eti kanaması olur mu?

İnflamasyonlu ve uzun süredir diş taşı bulunan dokular işlem sırasında veya hemen sonrasında hassas olabilir.

Burada önemli olan kanamanın zaman içerisinde azalması ve diş etinin sağlıklı görünümüne dönmesidir.

Kanama devam ediyorsa yalnızca diş taşı değil, periodontal cep derinliği ve dişi destekleyen dokular da değerlendirilmelidir.

Diş ipi kullanınca kanaması diş ipinin zarar verdiğini mi gösterir?

Her zaman değil.

Özellikle uzun süredir temizlenmeyen diş aralarında inflamasyon bulunuyorsa ilk temizliklerde kanama görülebilir.

Diş ipinin diş etine sertçe çarpması ise mekanik travma yaratabilir.

Ama çözüm diş aralarını tamamen temizlemeyi bırakmak değildir.

Doğru teknikle ve düzenli ara yüz temizliğiyle plak kontrolü sağlanmalıdır.

Sadece tek bir dişin eti neden kanar?

Tek bölgede tekrarlayan kanama özellikle dikkat çekicidir.

O bölgede taş birikimi, taşkın dolgu veya restorasyon kenarı, gıda sıkışması, lokal periodontal cep ya da mekanik travma bulunabilir.

Bu nedenle lokalize kanamalar bazen bütün ağızda görülen hafif kanamalardan daha hedefli bir muayene gerektirir.

Sabah ağızda kan tadıyla uyanmak normal mi?

Hayır.

Özellikle sık tekrar ediyorsa kaynağın belirlenmesi gerekir.

Gece ağız solunumu ve ağız kuruluğu diş eti inflamasyonunu ağırlaştırabilir. Ancak spontan gece kanamasının periodontal hastalık dışında başka nedenleri de olabileceği için muayene önemlidir. Ağız solunumu yapan kişilerde gingival kanamanın daha fazla görülebildiğini gösteren veriler bulunmaktadır.

Stres geçince diş eti kanaması da geçer mi?

Eğer diş eti çevresinde bakteri plağı ve diş taşı bulunuyorsa yalnızca stresi azaltmak yeterli değildir.

Stres periodontal inflamasyonu etkileyen faktörlerden biri olabilir; diş üzerindeki biyofilmi ortadan kaldırmaz.

Bu nedenle stres yönetimi, ağız bakımının yerine değil yanına konulmalıdır. Psikolojik stres ve periodontal hastalık arasında ilişki gösteren sistematik değerlendirmeler bulunmaktadır.

Bize Ulaşın!

Telefon: +90 533 456 66 17
E-posta: hello@on7clinic.com
Adres: Metropol İstanbul, Atatürk Mah. A3 Blok No:17 Kat:0, 34758 Ataşehir / İstanbul